Pn-Pt 10:00 - 16:00 
Od 8 lipca 2026 r. inspektor pracy może sam polecić przekształcenie umowy cywilnoprawnej w umowę o pracę. Główny Inspektorat Pracy podał pierwsze dane z okresu 8 lipca – 5 października 2026 r. Pokazują one, że nowe uprawnienie jest używane, a pracodawcy w większości wykonują polecenia.
Liczby po trzech miesiącach
- 1362 skargi i wnioski dotyczące umów cywilnoprawnych – więcej niż w całym 2025 r. (961) i 2024 r. (713),
- 607 poleceń przekształcenia umowy cywilnoprawnej w umowę o pracę,
- 535 poleceń wykonanych, 10 niewykonanych, w pozostałych sprawach termin jeszcze biegnie.
Najwięcej skarg wpłynęło w okręgach z dużymi miastami, w tym w Katowicach. Liczba poleceń nie wynika jednak wprost ze skarg – w części okręgów poleceń było kilka razy więcej niż skarg, co oznacza, że inspektorzy wydają je także przy kontrolach podjętych z własnej inicjatywy.
Jak zmieniają się kontrole
Według relacji pracodawców inspektorzy coraz częściej zaczynają kontrolę nie od akt osobowych i ewidencji czasu pracy, ale od żądania umów zlecenia i innych umów cywilnoprawnych. Częstym powodem skarg zleceniobiorców jest też niewypłacanie minimalnej stawki godzinowej.
Co dalej: kontrole typowane od 2027 r.
Od 2027 r. mają ruszyć kontrole typowane na podstawie danych z ZUS, KAS i PIP. Inspektor przyjdzie wtedy nie dlatego, że jedna osoba złożyła skargę, ale dlatego, że z danych wynika duża skala zatrudnienia cywilnoprawnego w firmie. Dla przedsiębiorstw, których model działania opiera się na zleceniach lub B2B, polecenie przekształcenia kilkudziesięciu czy kilkuset umów oznaczałoby istotną zmianę kosztów i organizacji pracy.
Dla porównania: na rynku jest ok. 6 mln umów cywilnoprawnych, a poleceń przekształcenia wydano dotąd nieco ponad 500. Na razie to więc sygnał, a nie zmiana całego rynku.
Jak się przygotować
- Przegląd umów. Sprawdź, które umowy zlecenia i B2B mają cechy stosunku pracy: podporządkowanie, stałe godziny, pracę w miejscu i pod kierownictwem zleceniodawcy, osobiste wykonywanie.
- Praktyka, nie nazwa. O ocenie decyduje to, jak współpraca wygląda na co dzień – maile, grafiki, polecenia służbowe – a nie tytuł umowy. Wnioski z interpretacji Głównego Inspektora Pracy opisaliśmy w artykule B2B czy umowa o pracę.
- Minimalna stawka godzinowa. Przy zleceniach trzeba pilnować ewidencji godzin i stawki minimalnej – to częsty powód skarg.
- Skutki podatkowe i składkowe. Przekształcenie umowy to także ZUS i PIT za przeszłość. Konsekwencje opisaliśmy w artykule przekwalifikowanie umowy B2B na umowę o pracę.
- Odwołanie. Polecenie inspektora można zaskarżyć – warto wcześniej przygotować dokumentację pokazującą rzeczywistą samodzielność wykonawcy.
Jak pomagamy
Sprawdzamy umowy B2B i zlecenia pod kątem ryzyka uznania za stosunek pracy, przygotowujemy firmy do kontroli i reprezentujemy je w sporach – w ramach obsługi prawnej firm i reprezentacji przed sądami.
Masz podobną sprawę? Umów spotkanie.
Opracowanie na podstawie danych Głównego Inspektoratu Pracy (8 lipca – 5 października 2026 r.) opublikowanych w Dzienniku Gazecie Prawnej. Stan prawny na 8 października 2026 r. Materiał ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej w indywidualnej sprawie.
